Toolkit voor aanpak lerarentekort
19-05-2026
Veel scholen moeten op zoek naar structurele oplossingen voor het lerarentekort. Nienke Ruijs en Marjolein Camphuijsen ontwikkelden een toolkit die maatregelen zoals unitonderwijs en de vierdaagse lesweek tegen het licht houdt. Voor het po zien ze de meeste toekomst in een andere dag- en weekindeling.
Een klas zonder bevoegde leraar, een rooster dat niet rondkomt, leerlingen die naar huis worden gestuurd; voor veel scholen is het lerarentekort allang geen abstract probleem meer. In 2024 werd het tekort in het primair onderwijs geschat op 7.800 fte, zo’n 8 procent van de werkgelegenheid voor leraren. In het voorgezet onderwijs gaat het om 3.800 fte, circa 5 procent van de werkgelegenheid. Op veel scholen is de druk om iets te doen dus groot.
In teams en op bestuurskantoren gaan al snel allerlei opties over tafel. Denk aan werken met units, de inzet van meer onderwijsassistenten en zelfs vierdaagse schoolweken. Maar wat betekenen zulke keuzes voor leerlingen én leraren? En wat weten we daarover uit onderzoek?
Onze nieuwe toolkit Omgaan met langdurige lerarentekorten, die vooral gericht is op het primair onderwijs, brengt inzichten uit onderzoek en praktijkervaringen samen. Daarmee biedt de toolkit scholen houvast om maatregelen systematisch te doordenken. Wat is kansrijk, wat onzeker en welke maatregelen brengen risico’s met zich mee? De toolkit is geen stappenplan, maar een hulpmiddel voor teams om verschillende scenario’s en hun mogelijke gevolgen naast elkaar te leggen, te doordenken en vanuit visie keuzes te maken.
Maatregelen in de toolkit
De toolkit kijkt naar maatregelen die scholen en beleidsmakers overwegen of inzetten, zoals:
minder lesuren;
een vierdaagse schoolweek;
de inzet van andere professionals zoals onderwijsassistenten, lerarenondersteuners, studenten en vakspecialisten;
unitonderwijs;
anders invullen van onderwijstijd;
een andere dag- en weekindeling.
Bij elke maatregel wordt gekeken naar wat bekend is uit onderzoek over effecten op bijvoorbeeld de leerresultaten van leerlingen, de werkdruk en het verloop van leraren, en de schoolorganisatie als geheel. De wettelijke mogelijkheden verschillen per maatregel, maar de regelgeving laten we in dit artikel buiten beschouwing. In dit artikel lichten we drie veelbesproken voorbeelden uit. Wat weten we daar op dit moment over vanuit wetenschappelijk onderzoek?
Bron; Didactiefonline.nl
« Terug naar het overzicht